تعویض گلدان


رشد گل ها در طول یک سال موجب می شود که مواد غذایی موجود در گلدان کاهش یابد و همچنین با رشد ریشه گیاه، فضای گلدان اصطلاحا ریشه پر شود. این امر موجب کاهش رشد و طراوت گیاه می شود؛ بنابراین لازم است گلدان را تعویض کنیم. زمان تعویض گلدان معمولا اواخر زمستان و اوایل بهار است. برخی گیاهان که رشد کندتری دارند، مانند پاندانوس و فیکوس و گلدان یوکا، معمولا هر دو سال یک بار به تعویض گلدان نیاز دارند. در کاکتوس های جوان باید به صورت سالیانه گلدان را تعویض کنیم؛ اما گلدان کاکتوس های مسن را هر چند سال یک بار باید عوض کنیم. خروج ریشه از سوراخ زهکش ته گلدان و همچنین کندشدن رشد گیاه و کوچک شدن برگ های جدید از علائم فرارسیدن زمان تعویض گلدان است.
رطوبت خاک گلدان در هنگام تعویض باید مناسب باشد؛ به صورتی که خاک گلدان ضمن اینکه به دست نچسبد، به علت کمی رطوبت پودر نشود. باید از تعویض گلدان هایی که سطح خاک آن خشک شده یا رطوبت زیادی دارد، خودداری کنیم. برای تعویض گلدان ابتدا یک دست را در سطح گلدان قرار میدهیم و گل را بین انگشتان دست جای می دهیم. آنگاه گلدان را وارونه میکنیم و با زدن آرام لبه گلدان به یک جسم، گل را همراه با خاک و ریشه از گلدان جدا می کنیم. سپس آن را به گلدانی که یک درجه یعنی حدود ۲ تا ۳ سانتی متر در قطر بزرگتر از گلدان قبلی باشد، انتقال می دهیم. لازم است توجه کنیم سوراخ زهکش ته گلدان جدید_
حتما با تکه سفال یا سنگریزه های درشت پوشیده شود تا جلوی مسدودشدن آن گرفته شود. وقتی که گیاه را در گلدان جدید قرار می دهیم، دقت می کنیم که خاک درون گلدان از لبه آن حدود ۲ تا ۳ سانتی متر پایین تر باشد. تنظیم این اندازه را با افزودن یا کم کردن خاک ته گلدان میتوانیم حفظ کنیم. حالا اطراف گلدان یعنی جاهای جانبی و خالی را خاک می ریزیم و آن را با دست به آرامی فشار میدهیم. قبل از تعویض گلدان باید خاک متناسب با هر گل را آماده کنیم. همچنین در گلدان هایی که به تعویض نیاز ندارند، می توانیم چند سانتی متر خاک سطحی گلدان را با مخلوط خاکی تازه تعویض کنیم. پس از تعویض گلدان، باید آن را آبیاری کنیم. در خصوص کاکتوس ها آبیاری باید دو تا سه روز بعد صورت گیرد. اگر می خواهیم برای تعویض، به سراغ گلدان های سفالی استفاده شده برویم، باید برای خروج املاحی که به مرور زمان در بدن گلدان رسوب کرده اند، آنها را حداقل به مدت ۲۴ ساعت در آب تمیز قرار دهیم و یک تا دو بار آب را عوض کنیم._
فصل هفتم : خرید گل
خرید گل ظاهر ساده به نظر می رسد؛ اما در عمل، چند ماه پس از خرید گل مشخص می شود آیا خرید موفقی کرده ایم یا خیر. حال که با راهکارهای عمومی پرورش گیاهان آپارتمانی آشنا شدیم، برای خرید موفق باید چندین نکته را رعایت کنیم. این نکات در مرحله هنگام خرید و سازگاری بعد از خرید و همچنین نحوه مراقبت از گل های بریده جای می گیرند.
هنگام خرید نکاتی که باید هنگام خرید گل مدنظر قرار دهیم:
۱. از گل فروشی های معتبر گل بخریم و روش نگهداری گل های خریده شده را از آنها بپرسیم.
۲. محلی را که گل خریده شده باید در آن نگهداری شود، از نظر تأمین عوامل محیطی بشناسیم و با توجه به آن، اقدام به تهیه گل بکنیم. برای مثال، اگر آپارتمانی که در آن زندگی می کنیم، نورگیری خوبی ندارد، از خرید گل هایی که به نور زیادی احتیاج دارند، خودداری کنیم. ٣. اگر فرصت کافی برای رسیدگی به گل ها نداریم، گل هایی بخریم که به مراقبت ویژه نیاز نداشته باشند و در برابر عوامل نامساعد محیطی، مقاوم تر باشند. گیاهانی مانند سانسوریا، پتوس، برگ عبایی، کاکتوس ها، آگاو و کالانکوئه از جمله این گیاهان هستند.
۴. به طور معمول نگهداری گیاهان گل دار آپارتمانی نسبت به گیاهان برگ زینتی دشوارتر است. ۵. اندازه گل مدنظر را با توجه به گنجایش محلی که باید در آنجا قرار داده شود، انتخاب کنیم. ۶. گیاهی که انتخاب می کنیم، باید شادابی مناسبی داشته باشد. ۷. پشت و روی برگهای گل مدنظر و همچنین سایر اندام های هوایی آن را به دقت کنترل کنیم تا از نظر آفت ها و بیماریها آلودگی نداشته باشد.
۸. توجه کنیم در صورتی که قصد خرید گیاهان برگ زینتی را داریم، گیاهان پرپشت و متراکم،زیبایی بیشتری دارند. عموما برگ گل های دارای ارتفاع زیاد ریزش می کند و منظره مناسبی نخواهند داشت.
۹. در انتخاب گیاهان گلدار سعی کنیم گیاه انتخاب شده تعداد غنچه بیشتری داشته باشد؛ زیرا گلهای بازشده عمر کمتری دارند. ۱۰. اگر گیاه خریده شده در محلی از آپارتمان قرار خواهد داشت که بیشتر در معرض دید است، | زیبایی گلدان را نیز حتما مدنظر قرار دهیم. ۱۱. در حمل ونقل گل های خریده شده دقت لازم را بکنیم تا در معرض باد، نور مستقیم خورشید، لرزش و گرما یا سرما قرار نگیرند.
سازگارکردن گل های خریده شده گیاهان خریده شده زمانی که به منزل منتقل می شوند، به علت تفاوت محل پرورش اولیه با آپارتمان از نظر عوامل محیطی مانند نور و دما و رطوبت نسبی هوا، مدتی لازم دارند تا خود را با محیط جدید سازگار کنند. ما نیز با رعایت برخی نکات می توانیم به این سازگاری کمک کنیم:
1. آبیاری گیاه را به طور مرتب و بیش از حد معمول انجام دهیم؛ زیرا میزان تبخیر و تعرق در منزل نسبت به گلخانه بیشتر است و نیاز آبی گیاه افزایش می یابد. ۲. مه پاشی کافی برای تأمین مقداری از رطوبت نسبی لازم برای گیاه را با توجه به نوع گیاه انجام دهیم.
٣. گیاهان خریده شده حتی آنهایی را که به میزان نور زیادی نیاز دارند، در محیط با میزان نور کم تا متوسط قرار دهیم. ۴. فضایی خنک فراهم کنیم؛ البته بدون قراردادن گیاه در معرض باد کولر یا پنکه. همچنین آن را از منابع گرمایی مانند بخاری و شوفاژ و شومینه دور کنیم. ۵. نوسانات عوامل محیطی مخصوصأ دما و نور را در خانه به حداقل برسانیم. ۶. گیاه را در ماه های اولیه خرید تغذیه نکنیم.
مراقبت از گل های بریده
رفتاری که اغلب مردم پس از خرید، با محصولات باغبانی مثل میوه ها و سبزیها و گلها می کنند، مانند برخوردشان با یک جسم بی جان است. این تصور بسیار اشتباه است؛ زیرا محصولات فوق موجودات زنده اند و در صورتی که به طریق مناسبی نگهداری شوند، عمر پس از برداشت آنها چندین برابر حالت معمول افزایش می یابد. گل های بریده ای که از گل فروشی ها می خریم، همین وضعیت را دارند. با رعایت نکات زیر می توانیم ضمن لذت بردن از افزایش عمر آنها، از نظر اقتصادی نیز صرفه جویی کنیم: 1. با توجه به اینکه مراقبت های دوره پرورش گل، در عمر پس از برداشت آن تأثیر بسزایی دارد، توصیه میشود از فروشندگان معتبر گل بخریم؛ زیرا به طور معمول فروشندگان معتبر از پرورش دهندگان معتبر گل خرید می کنند.
۲. برای افزایش عمر گل های بریده، از فروشندگان پودر محلول محافظ را نیز بخریم. ٣. محلولهای محافظ محلول هایی هستند که باعث افزایش عمر گل ها می شوند. ما نیز با استفاده از فرمول زیر میتوانیم یک محلول محافظ خانگی تهیه کنیم: یک لیتر آب + دو قاشق غذاخوری آب لیمو + یک قاشق غذاخوری شکر + نصف قاشق غذاخوری محلول سفیدکننده(وایتکس).
۴. تعویض محلول محافظ به طور معمول هر دو تا سه روز صورت می گیرد. ۵. اگر از آب به تنهایی استفاده می کنیم، کیفیت آن باید خوب باشد. بدین منظور از آب جوشیده استفاده می کنیم. ۶. افزودن یک قاشق سرکه به آب گلدان در صورتی که فقط از آب استفاده می کنیم، عمر گل هایمان را افزایش میدهد. سرکه PH آب را پایین می آورد و رشد میکرب ها را که منجر به مسدودشدن آوندها می شوند، محدود می کند. ۷. پس از خرید گل و همچنین در هر بار تعویض محلول محافظ یا آب گل ها، باید مقداری از پایین ساقه گل بریده را قطع کنیم تا امکان جذب بهتر آب و مواد غذایی برای آن فراهم شود. ۸. گلدان حاوی گل باید کاملا تمیز باشد تا از رشد میکربها و قارچها جلوگیری شود. بدین منظور، پس از هر بار تعویض محلول محافظ یا آب گلدان، آن را حتما تمیز می شوییم. ۹. دمای زیاد در خانه و نقاطی که دما در آنها بیشتر است، مانند اپن آشپزخانه، عمر گل های بریده را کاهش میدهد. ضمنا میزان اتیلن که موجب زودتر پژمردن گلها می شود، در آشپزخانه و اطراف آن به سبب استفاده از سوخت فسیلی بیشتر است. ۱۰. گل های بریده را نباید در کنار میوه ها قرار دهیم؛ زیرا میوه ها اتیلن تولید می کنند و گلها زودتر پژمرده می شوند. ۱۱. گل نرگس را باید در گلدان جداگانه قرار دهیم؛ زیرا موادی تولید می کند که منجر به پژمرده شدن سایر گل ها می شود.